مقاومت-میکروبی.jpg1

مقاومت میکروبی چیست؟

مقاومت میکروبی (AMR) زمانی اتفاق می‌افتد که باکتری‌ها، ویروس‌ها، قارچ‌ها و انگل‌ها در طول زمان تغییر می‌کنند و دیگر به داروها پاسخ نمی‌دهند و درمان عفونت‌ها را سخت‌تر می‌کنند و خطر گسترش بیماری، بیماری شدید و مرگ را افزایش می‌دهند. در نتیجه مقاومت میکروبی، آنتی بیوتیک ها و سایر داروهای ضد میکروبی بی اثر می شوند و درمان عفونت ها به طور فزاینده ای دشوار یا غیرممکن می شود.

مقاومت-میکروبی.jpg2✔️ برطبق آمارهای ارائه شده توسط ممیزین آزمایشگاه های کشور، بیشترین عدم انطباق و نیاز به اقدامات اصلاحی دربخش میکروب شناسی آزمایشگاه های کلینیکال مشاهده شده است.

بخش میکروب شناسی هر آزمایشگاه هرچقدر در ایزولاسیون و گزارش ِ عفونت های مقاوم به آنتی بیوتیک ها موفق تر عمل کند براعتبار خود خواهد افزود.

ضمن اینکه تشخیص سویه های مقاوم باکتری ها به عنوان یک نتیجه بحرانی [Critical values] محسوب می شود که باید سریعا به کلینیسین مربوطه و مسئول کنترل عفونت بیمارستانی گزارش گردد.

گزارش-مقاومت-میکروبی

⚪️ عفونت های باکتریال مقاوم به آنتی بیوتیک ها به طور کلی به سه گروه تقسیم می شوند:

1️⃣ XDR(Extensively Drug Resistant): شامل باکتری هایی که فقط به یک تا دو آنتی بیوتیک درکلاس های مختلف مقاومند. این اصطلاح ابتدا در پاسخ به مایکوباکتریوم توبرکلوزیس ابداع شد که به عوامل خط اول (ایزونیازید و ریفامپیسین)، فلوروکینولون و یک یا چند داروی تزریقی خط دوم (آمیکاسین، کانامایسین و کاپرومایسین) مقاوم بود.

XDR2️⃣ MDR(Multi Drug Resistant): شامل باکتری هایی که به حداقل سه آنتی بیوتیک درکلاس های مختلف مقاومند.

میکروارگانیسم های رایج مقاوم به MDR معمولاً باکتری ها هستند:

  • انتروکوک های مقاوم به وانکومایسین (VRE)
  • استافیلوکوکوس اورئوس مقاوم به متی سیلین (MRSA)
  • باکتری های گرم منفی تولید کننده بتالاکتاماز با طیف گسترده (ESBLs)
  • کلبسیلا پنومونیه تولید کننده کارباپنماز (KPC)
  • سل مقاوم به MDR

MDR(Multi Drug Resistant )3️⃣ PDR(Pan Drug Resistant): شامل باکتری هایی که به تمامی آنتی بیوتیک های مورد سنجش، مقاومت نشان داده اند. قضاوت درباره شیوع باکتری PDR دشوار است. با این حال، باکتری های گرم منفی PDR در بیش از 20 کشور در تمام مناطق جهان گزارش شده است. مرگ و میر در بیماران آلوده به این باکتری ها بالا است (به طور متوسط حدود 50 درصد) اما بسیار متغیر است.

Pan Drug Resistant

⚪️ هرآزمایشگاه پس ازمشاهده ی سوش های مقاوم به آنتی بیوتیک هادرهریک ازپاترن های سه گانه ی XDR ,MDR ,PDR ضمن گزارش روتین آنتی بیوگرام بیمار، درقالب یادداشت گذاری [Notification] به پزشک معالج در مورد مشاهده ی مقاومت دارویی در بیمار(Alert value) یادآوری کند:

✅Note : Isolated species is a XDR or MDR or PDR.

فهرست باکتری های مقاوم به آنتی بیوتیک اولویت دار سازمان بهداشت جهانی(WHO):

اولویت 1 (بسیار حیاتی):

  • اسینتوباکتر بومانی، مقاوم به کارباپنم
  • سودوموناس آئروژینوزا، مقاوم به کارباپنم
  • انتروباکتریاسه، مقاوم به کارباپنم، تولید کننده ESBL

اولویت 2 (اهمیت بالا):

  • انتروکوکوس فاسیوم، مقاوم به وانکومایسین
  • استافیلوکوکوس اورئوس، مقاوم به متی سیلین، ونکومایسین مقاومت متوسط (intermediate)یا کاملا مقاوم
  • هلیکوباکتر پیلوری، مقاوم به کلاریترومایسین
  • کمپیلوباکتر، مقاوم در برابر فلوروکینولون
  • سالمونلاها، مقاوم به فلوروکینولون
  • نایسریا گونوره، مقاوم به سفالوسپورین، مقاوم به فلوروکینولون

اولویت 3 (اهمیت متوسط)

  • استرپتوکوک پنومونیه، پنی سیلین غیر حساس
  • هموفیلوس آنفولانزا، مقاوم به آمپی سیلین
  • شیگلا، مقاوم در برابر فلوروکینولون

🔰 Reference: www.who.int

📚ترجمه و نگارش:

🖌دکترعلیرضالطفی کیان 🖌

دکترای علوم آزمایشگاهی بالینی

ازدانشگاه علوم پزشکی ایران

دکتر فرزاد باباخانیمشاهده نوشته ها

PHD ویروس‌شناسی پزشکی از دانشگاه علوم پزشکی تهران

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *