آزمایش جهش های ژن MPL | ژن لوسمی میلوپرولیفراتیو (MPL) | Myeloproliferative Leukemia gene

دکتر فرزاد باباخانی
آخرین بروزرسانی
15 آذر 1402
آخرین بروزرسانی
15 آذر 1402
آزمایش جهش های ژن MPL | ژن لوسمی میلوپرولیفراتیو (MPL) | Myeloproliferative Leukemia gene

ژن MPL (لوسمی میلوپرولیفراتیو) ژنی است که گیرنده ترومبوپوئیتین را کد می کند، که نقش مهمی در تنظیم تولید پلاکت در مغز استخوان دارد. جهش در ژن MPL می تواند با برخی اختلالات میلوپرولیفراتیو از جمله ترومبوسیتمی اساسی و میلوفیبروز اولیه همراه باشد.

به طور خاص، جهش هایی مانند جهش MPL W515 معمولا در این اختلالات یافت می شود. جهش های ژن MPL منجر به تحریک بیش از حد تولید پلاکت می شود و به ویژگی های مشخصه این بیماری ها کمک می کند.

توجه به این نکته مهم است که اختلالات میلوپرولیفراتیو گروهی از شرایط هستند که با تولید بیش از حد سلول های خونی در مغز استخوان مشخص می شوند. تشخیص و مدیریت این اختلالات اغلب شامل آزمایش ژنتیکی، از جمله تجزیه و تحلیل ژن هایی مانند MPL، برای شناسایی جهش های خاص و هدایت تصمیمات درمانی است.

اسامی دیگر:

  • MPL S505
  • MPL W515
  • Myelofibrosis
  • Myeloproliferative Disorder
  • Myeloproliferative leukemia virus oncogene
  • Myeloproliferative Neoplasm (MPN)
  • Primary Myelofibrosis
  • Tyrosine Kinase Mutation
  • C-MPL
  • CD110
  • MPLV
  • myeloproliferative leukemia protein
  • proto-oncogene c-Mpl
  • thrombopoietin receptor
  • thrombopoietin receptor precursor
  • TPO-R
  • TPOR
  • TPOR_HUMAN

چرا آزمایش جهش های ژن MPL درخواست می شود؟

آزمایش جهش ژن MPL معمولاً به دلایل زیر درخواست می شود:

  • تشخیص اختلالات میلوپرولیفراتیو: ژن MPL با اختلالات میلوپرولیفراتیو مانند ترومبوسیتمی اساسی (ET) و میلوفیبروز اولیه (PMF) مرتبط است. آزمایش جهش در ژن MPL به تایید تشخیص این اختلالات کمک می کند.
  • اطلاعات پیش آگهی: جهش های خاص در ژن MPL، مانند جهش W515، ممکن است دارای اهمیت پیش آگهی باشند. شناسایی جهش‌های خاص می‌تواند بینش‌هایی در مورد سیر بالقوه بیماری ارائه دهد و به پزشک معالج کمک کند تا پیشرفت و شدت اختلالات میلوپرولیفراتیو را پیش‌بینی کنند.
  • تصمیم گیری در مورد درمان: آگاهی از جهش های ژن MPL می تواند تصمیمات درمانی را هدایت کند. برخی جهش‌ها ممکن است بر پاسخ به درمان‌های خاص تأثیر بگذارند و درک مشخصات ژنتیکی بیماری می‌تواند به انتخاب مناسب‌ترین و مؤثرترین گزینه‌های درمانی کمک کند.
  • تحقیق و آزمایشات بالینی: آزمایش جهش ژن MPL نیز برای اهداف تحقیقاتی و آزمایشات بالینی متمرکز بر اختلالات میلوپرولیفراتیو بسیار مهم است. درک اساس ژنتیکی این شرایط برای توسعه درمان های هدفمند و پیشرفت دانش پزشکی در این زمینه ضروری است.
  • غربالگری اعضای خانواده: در برخی موارد، آزمایش جهش ژن MPL ممکن است برای اعضای خانواده افراد دارای جهش شناخته شده توصیه شود. این می تواند به شناسایی افراد در معرض خطر ابتلا به اختلالات میلوپرولیفراتیو کمک کند و امکان نظارت و مداخله زودهنگام را فراهم کند.

توجه به این نکته مهم است که آزمایش جهش ژن MPL معمولاً بخشی از یک پانل گسترده‌تر از آزمایش‌های ژنتیکی است که ممکن است شامل سایر ژن‌های مرتبط با اختلالات میلوپرولیفراتیو باشد. نتایج این آزمایشات به همراه یافته های بالینی و آزمایشگاهی به درک جامعی از وضعیت بیمار کمک می کند و برنامه مدیریت کلی را ارائه می دهد.

چه زمانی آزمایش جهش های ژن MPL بایستی انجام شود؟

آزمایش برای جهش های ژن MPL معمولاً در افرادی که با علائم یا شرایط خاص مرتبط با اختلالات میلوپرولیفراتیو مراجعه می کنند در نظر گرفته می شود. علائمی که ممکن است باعث آزمایش جهش ژن MPL شود عبارتند از:

  • ترومبوسیتوز غیرقابل توضیح: افزایش تعداد پلاکت ها (ترومبوسیتوز) بدون علت واضح ممکن است شک به اختلالات میلوپرولیفراتیو، از جمله ترومبوسیتمی اساسی (ET) و میلوفیبروز اولیه (PMF) را ایجاد کند.
  • خونریزی یا مشکلات لخته شدن خون: خونریزی غیرطبیعی یا علائم لخته شدن ممکن است با اختلالات میلوپرولیفراتیو همراه باشد. این موارد می تواند شامل کبودی آسان، خونریزی طولانی مدت از آسیب های جزئی، یا علائم لخته شدن خون، مانند ترومبوز ورید عمقی یا آمبولی ریه باشد.
  • بزرگ شدن طحال (اسپلنومگالی): تولید بیش از حد سلول های خونی در مغز استخوان که یکی از ویژگی های مشخص اختلالات میلوپرولیفراتیو است، می تواند منجر به بزرگ شدن طحال شود. این ممکن است باعث ناراحتی یا درد شکم شود.
  • خستگی و ضعف: تولید بیش از حد سلول های خونی می تواند بر عملکرد طبیعی مغز استخوان تأثیر بگذارد و منجر به خستگی و ضعف شود.
  • درد استخوان: میلوفیبروز اولیه، همراه با جهش های ژن MPL، می تواند باعث فیبروز مغز استخوان شود و منجر به درد و ناراحتی استخوان شود.
  • تعریق شبانه و کاهش وزن: علائم اساسی مانند تعریق شبانه و کاهش وزن غیرقابل توضیح ممکن است در برخی از افراد مبتلا به اختلالات میلوپرولیفراتیو مشاهده شود.

توجه به این نکته مهم است که این علائم منحصر به اختلالات میلوپرولیفراتیو نیستند و همچنین می توانند با سایر شرایط پزشکی مرتبط باشند. تشخیص شامل ارزیابی جامع توسط متخصصان مراقبت های بهداشتی، از جمله شرح حال دقیق پزشکی، معاینه فیزیکی، آزمایش خون و آزمایش ژنتیکی بالقوه برای جهش در ژن هایی مانند MPL است.

نمونه مورد نیاز برای آزمایش جهش های ژن MPL:

  • ظرف/لوله: لوله با درب بنفش (حاوی ضد انعقاد EDTA) / لوله با درب زرد حاوی ACD-B
  • نوع نمونه: نمونه خون محیطی (خون کامل) / نمونه مغزاستخوان ( به صورت آسپیره شده یا بیوپسی)

لوله های آزمایش G6PD

روش های مختلف جمع آوری نمونه های آزمایشگاه

روش های مختلف جمع آوری نمونه های آزمایشگاه

لوله های آزمایش و ضد انعقادها (Test tubes and Anticoagulants)

لوله های آزمایش و ضد انعقادها (Test tubes and Anticoagulants)

ذخیره سازی نمونه های آزمایشگاهی

ذخیره سازی نمونه های آزمایشگاهی

آمادگی قبل از انجام آزمایش جهش ژن MPL:

به آمادگی خاصی نیاز ندارد

نام روش انجام آزمایش جهش ژن MPL:

روش واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR):

PCR یک تکنیک زیست‌شناسی مولکولی پرکاربرد است که یک توالی DNA خاص را تقویت می‌کند و امکان تشخیص و تجزیه و تحلیل جهش‌های ژنتیکی را فراهم می‌کند. در اینجا شرح مفصلی از روش PCR برای انجام آزمایش جهش ژن MPL آورده شده است:

  • طراحی پرایمرها: محققان دو پرایمر خاص را طراحی کردند که در کنار ناحیه مورد نظر در ژن MPL، از جمله محل مشکوک به جهش قرار دارند. این آغازگرها توالی های DNA تک رشته ای کوتاه هستند که به عنوان نقطه شروع سنتز DNA عمل می کنند.
  • استخراج DNA: DNA ژنومی حاوی ژن MPL از خون یا نمونه بافت مغز استخوان بیمار استخراج می شود. DNA با کیفیت بالا برای تقویت دقیق PCR ضروری است.
  • دناتوره سازی: DNA استخراج شده با حرارت دادن نمونه در حدود 94-98 درجه سانتیگراد در معرض دناتوره شدن قرار می گیرد. این مرحله پیوندهای هیدروژنی بین رشته های DNA مکمل را می شکند و در نتیجه DNA دو رشته ای به دو رشته منفرد جدا می شود.
  • بازپخت: دمای واکنش کاهش می یابد تا پرایمرها به توالی های مکمل خود روی DNA هدف متصل شوند (آنیل). این معمولاً در دماهای بین 50 تا 65 درجه سانتیگراد، بسته به دمای ذوب (Tm) آغازگرها رخ می دهد.
  • گسترش: DNA پلیمراز، آنزیمی پایدار در برابر حرارت، پرایمرها را با سنتز یک رشته DNA جدید مکمل رشته الگو گسترش می دهد. این در دمای حدود 72 درجه سانتیگراد رخ می دهد. نتیجه ایجاد یک مولکول DNA دو رشته ای جدید است.
  • چرخه های تقویت: مراحل دناتوراسیون، بازپخت و گسترش به صورت چرخه ای از طریق یک سری تغییرات دما تکرار می شود. هر چرخه تقریباً مقدار DNA را دو برابر می کند که منجر به تقویت نمایی توالی ژن MPL هدف می شود.
  •  تشخیص جهش: سپس DNA تکثیر شده برای تشخیص وجود جهش تجزیه و تحلیل می شود. برای این منظور می توان از تکنیک های مختلفی مانند توالی یابی سانگر، PCR اختصاصی آلل یا توالی یابی نسل بعدی (NGS) استفاده کرد.
  • تجزیه و تحلیل داده ها: محصول PCR برای تعیین وجود جهش در ژن MPL آنالیز می شود. این ممکن است شامل الکتروفورز ژل برای تجسم قطعات DNA تقویت شده یا استفاده از روش های توالی یابی برای تجزیه و تحلیل دقیق جهش باشد.
  • گزارش نتایج: نتایج نهایی تفسیر می شود و گزارشی تولید می شود که وجود یا عدم وجود جهش ژن MPL را نشان می دهد. این گزارش ممکن است شامل جزئیاتی در مورد جهش(های) خاص شناسایی شده و اهمیت بالقوه آنها در زمینه اختلالات میلوپرولیفراتیو باشد.

واکنش زنجیره ای پلیمراز (PCR)

PCR یک تکنیک قدرتمند و همه کاره است که به طور گسترده در تحقیقات ژنتیکی، تشخیصی و آنالیز پزشکی قانونی استفاده می شود. این امکان تقویت و تجزیه و تحلیل هدفمند توالی های DNA خاص را فراهم می کند و آن را به یک ابزار ضروری در آزمایشگاه های زیست شناسی مولکولی تبدیل می کند.

واکنش زنجیره ای پلیمراز (PCR) | Polymerase Chain Reaction

واکنش زنجیره ای پلیمراز (PCR) | Polymerase Chain Reaction

NGS | توالی یابی نسل بعدی | Next-generation sequencing | توالی یابی با توان بالا | High-throughput sequencing

NGS | توالی یابی نسل بعدی | Next-generation sequencing | توالی یابی با توان بالا | High-throughput sequencing

چه چیزی در آزمایش جهش ژن MPL مورد بررسی قرار می گیرد؟

گیرنده ترومبوپوئیتین که به عنوان پروتئین لوسمی میلوپرولیفراتیو یا CD110 (خوشه تمایز 110) نیز شناخته می شود، پروتئینی است که در انسان توسط انکوژن MPL (ویروس لوسمی میلوپرولیفراتیو) کدگذاری می شود. این گیرنده یک پروتئین گذرنده است که نقش مهمی در تنظیم تولید پلاکت‌ها (ترومبوز) در مغز استخوان دارد. محصول پروتئینی ژن MPL معمولاً به عنوان گیرنده MPL یا c-MPL شناخته می شود.  ژن MPL روی کروموزوم 1p34.2-p34.1 در انسان قرار دارد.

جایگاه ژن MPL

ساختار گیرنده ترومبوپوئیتین یا یا CD110:

گیرنده ترومبوپوئیتین که توسط ژن MPL کدگذاری می شود، یک پروتئین غشایی است که نقش مهمی در تنظیم تولید پلاکت دارد. ساختار گیرنده ترومبوپوئیتین از چندین حوزه تشکیل شده است و فعال شدن آن شامل رویدادهای مولکولی پیچیده است. در اینجا یک نمای کلی از ساختار کلی گیرنده ترومبوپوئیتین آورده شده است:

دامنه خارج سلولی: بخش خارج سلولی گیرنده ترومبوپوئیتین رو به قسمت بیرونی سلول است و در اتصال به لیگاند آن، ترومبوپوئیتین (TPO) نقش دارد. این دامنه برای شروع آبشار سیگنالینگ که منجر به تولید پلاکت می شود ضروری است. دامنه خارج سلولی معمولاً شامل یک دامنه همولوژی گیرنده سیتوکین (CRH) است.

دامنه غشایی: دامنه گذر غشایی غشای سلولی را می پوشاند و گیرنده را در جای خود محکم می کند. این یک منطقه آبگریز است که به گیرنده اجازه می دهد تا در دو لایه لیپیدی غشای سلولی جاسازی شود.

دامنه داخل سلولی: بخش درون سلولی گیرنده ترومبوپوئیتین در داخل سلول قرار دارد و در انتقال سیگنال ها به داخل سلول پس از اتصال لیگاند نقش دارد. این شامل موتیف ها و حوزه های مختلفی است که برای انتقال سیگنال مهم هستند.

فعال سازی مسیر JAK-STAT: با اتصال ترومبوپوئیتین به گیرنده آن، یک سری رویدادهای مولکولی آغاز می شود. دامنه درون سلولی گیرنده ترومبوپوئیتین پروتئین های ژانوس کیناز (JAK) به ویژه JAK2 را فعال می کند که به نوبه خود مبدل سیگنال و فعال کننده پروتئین های رونویسی (STAT) را فسفریله و فعال می کند. سپس پروتئین‌های STAT فعال شده به هسته منتقل می‌شوند، جایی که رونویسی ژن‌های دخیل در تولید و بلوغ پلاکت‌ها را تنظیم می‌کنند.

ساختار گیرنده ترومبوپویتین

عملکرد ژن MPL:

ژن MPL گیرنده ترومبوپوئیتین را رمزگذاری می کند که نقش مهمی در تنظیم تولید پلاکت دارد. ترومبوپوئیتین یک هورمون گلیکوپروتئینی است که تولید و بلوغ مگاکاریوسیت ها، سلول های پیش ساز پلاکت ها را تحریک می کند. در اینجا به بررسی عملکردهای کلیدی ژن MPL می پردازیم:

  • گیرنده ترومبوپوئیتین: محصول پروتئینی ژن MPL یک گیرنده برای ترومبوپوئیتین است. ترومبوپویتین به این گیرنده متصل می شود و منجر به فعال شدن مسیرهای سیگنالینگ می شود که بقا، تکثیر و تمایز مگاکاریوسیت ها را در مغز استخوان تقویت می کند.
  • مگاکاریوپوزیس: فعال شدن گیرنده MPL توسط ترومبوپوئیتین بر رشد مگاکاریوسیت ها تأثیر می گذارد که سلول های مغز استخوان بزرگ با هسته های چند لوبی هستند. مگاکاریوسیت ها بالغ می شوند و در نهایت پلاکت ها را در جریان خون آزاد می کنند.
  • تولید پلاکت: وظیفه اصلی ژن MPL تنظیم تولید پلاکت است. هنگامی که مگاکاریوسیت ها بالغ می شوند، پلاکت ها را که قطعات کوچک سلولی هستند می ریزند. پلاکت ها نقش مهمی در لخته شدن خون و بهبود زخم دارند.
  • خونسازی: فعالیت ژن MPL بخشی از فرایند گسترده تر خونسازی است که شامل تشکیل سلولهای خونی مختلف از جمله گلبولهای قرمز، گلبولهای سفید و پلاکتها میشود.

درک عملکرد ژن MPL در زمینه اختلالات خونی ضروری است، زیرا جهش یا اختلال در تنظیم این ژن می تواند منجر به تولید غیر طبیعی پلاکت ها شود و به شرایطی مانند ترومبوسیتوز یا ترومبوسیتوپنی کمک کند. اگر سؤالات خاص تری دارید یا به جزئیات بیشتری نیاز دارید، در صورت تمایل بپرسید.

انواع موتاسیون در ژن MPL:

جهش در ژن MPL با اختلالات خونی مختلف، به ویژه نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs) مرتبط است. در اینجا چند نوع جهش مشاهده شده در ژن MPL وجود دارد:

  • جهش MPL W515: این شایع ترین جهش در ژن MPL است و اغلب در میلوفیبروز و ترومبوسیتمی اساسی یافت می شود. جهش W515 شامل جایگزینی یک اسید آمینه (تریپتوفان) در موقعیت 515 با یک اسید آمینه دیگر، معمولاً لوسین (W515L) یا لیزین (W515K) است.
  • جهش MPL S505N: این جهش شامل جایگزینی سرین در موقعیت 505 با آسپاراژین است. در بیماران مبتلا به میلوفیبروز اولیه و سایر MPN ها شناسایی شده است.
  • جهش اگزون 10 MPL: به غیر از جهش معروف W515، جهش های دیگری در اگزون 10 ژن MPL در بدخیمی های میلوئیدی گزارش شده است. این جهش ها می توانند بر عملکرد گیرنده ترومبوپوئیتین تأثیر بگذارند.
  • جهش های گذرنده و دامنه سیتوپلاسمی MPL: برخی جهش ها در حوزه های گذرنده و سیتوپلاسمی ژن MPL در MPN ها شناسایی شده اند که به اختلال در تنظیم مسیرهای سیگنال دهی مرتبط با خون سازی کمک می کنند.

توجه به این نکته ضروری است که درک جهش های ژن MPL و پیامدهای آنها در نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو به طور مداوم در حال پیشرفت است. برای کسب به روزترین و جامع ترین اطلاعات، توصیه می شود به متون علمی اخیر یا پایگاه های داده مختص جهش های ژنتیکی در اختلالات خونی مراجعه کنید.

جهش ها و بیماری های مرتبط با موتاسیون ژن MPL:

جهش در ژن MPL، که گیرنده ترومبوپوئیتین را کد می کند، با نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو مختلف (MPNs) و اختلالات مرتبط مرتبط است. در اینجا برخی از بیماری ها و شرایط مرتبط با جهش ژن MPL آورده شده است:

ترومبوسیتمی ضروری (ET): ترومبوسیتمی اساسی یک اختلال میلوپرولیفراتیو مزمن است که با افزایش تعداد پلاکت ها در خون مشخص می شود. جهش های MPL، به ویژه جهش W515 (به عنوان مثال، W515L یا W515K)، معمولا در بخش قابل توجهی از موارد ET یافت می شود.

تغییرات اسید آمینه در موقعیت 505 یا 515 منجر به پروتئین گیرنده ترومبوپوئیتین می شود که دائماً روشن می شود (به طور اساسی فعال می شود) که در ترومبوسیتمی ضروری منجر به تولید بیش از حد مگاکاریوسیت های غیر طبیعی و افزایش تعداد پلاکت ها می شود. پلاکت های اضافی می تواند باعث ترومبوز شود که منجر به بسیاری از علائم و نشانه های ترومبوسیتمی ضروری می شود.

Essential Thrombocythemia ET

میلوفیبروز اولیه (PMF): میلوفیبروز اولیه اختلالی است که در آن مغز استخوان با بافت فیبری جایگزین می شود و منجر به اختلال در تولید سلول های خونی می شود. جهش های MPL، از جمله جهش های W515 و موارد دیگر، در زیر مجموعه ای از بیماران مبتلا به میلوفیبروز اولیه شناسایی می شوند.

این جهش ها منجر به یک پروتئین گیرنده ترومبوپوئیتین فعال می شود که منجر به تولید بیش از حد مگاکاریوسیت های غیر طبیعی می شود. این مگاکاریوسیت ها سلول های دیگر را تحریک می کنند تا کلاژن را آزاد کنند، پروتئینی که به طور معمول پشتیبانی ساختاری برای سلول های مغز استخوان فراهم می کند اما باعث تشکیل بافت اسکار در میلوفیبروز اولیه می شود. به دلیل فیبروز، مغز استخوان نمی تواند سلول های خونی نرمال کافی تولید کند که منجر به علائم و نشانه های این بیماری می شود.

Primary Myelofibrosis PMF

ترومبوسیتمی اولیه (PT): جهش های MPL با ترومبوسیتمی اولیه نیز مرتبط است، اختلالی که با افزایش غیرطبیعی در تولید پلاکت مشخص می شود.

Primary Thrombocythemia PT

اختلالات سلول های بنیادی خونساز: جهش های MPL در ایجاد اختلالات مختلف سلول های بنیادی خونساز دخیل بوده اند، جایی که اختلال در تنظیم خون سازی رخ می دهد.

لوسمی مگاکاریوبلاستیک حاد: در موارد نادر، جهش های MPL در لوسمی مگاکاریوبلاستیک حاد، یک زیرگروه از لوسمی میلوئید حاد (AML) که با تکثیر مگاکاریوسیت های نابالغ مشخص می شود، شناسایی شده است.

Acute Megakaryoblastic Leukemia

سندرم های میلودیسپلاستیک (MDS): جهش های MPL در سندرم های میلودیسپلاستیک، گروهی از اختلالات که با تولید بی اثر سلول های خونی مشخص می شوند، گزارش شده است.

ترومبوسیتوپنی آمیگاکاریوسیتی مادرزادی (CAMT): جهش در ژن MPL باعث ایجاد بیماری نادری به نام ترومبوسیتوپنی آمیگاکاریوسیتی مادرزادی (CAMT) می شود. این وضعیت از دوران نوزادی شروع می شود و با تعداد کم مگاکاریوسیت ها (مگاکاریوسیتوپنی) و پلاکت ها (ترومبوسیتوپنی) مشخص می شود. CAMT می تواند منجر به اختلال در عملکرد مغز استخوان شود که به عنوان نارسایی مغز استخوان شناخته می شود.

جهش‌های ژن MPL درگیر در CAMT منجر به کاهش عملکرد یا غیرعملکرد پروتئین گیرنده ترومبوپوئیتین می‌شود. افرادی که عملکرد گیرنده ترومبوپوئیتین ندارند، شکل شدیدی از این بیماری به نام CAMT I دارند. افرادی که برخی از عملکرد گیرنده ترومبوپوئیتین باقی مانده هستند، شکل خفیف‌تری از این بیماری به نام CAMT II دارند.

Congenital amygkaryocytic thrombocytopenia CAMT

توجه به این نکته مهم است که جهش های MPL، به ویژه آنهایی که شامل باقیمانده W515 هستند، جهش های محرک در زمینه MPN ها در نظر گرفته می شوند و نقش کلیدی در اختلال در تنظیم مسیرهای سیگنال دهی درگیر در خون سازی دارند. نوع و محل خاص جهش های MPL می تواند بر تظاهرات بالینی و پیش آگهی این اختلالات تأثیر بگذارد.

با ادامه تحقیقات در زمینه ژنتیک مولکولی و اختلالات خونساز، ممکن است بینش های جدیدی در مورد ارتباط بین جهش های ژن MPL و بیماری ها ظاهر شود. برای به روزترین و دقیق ترین اطلاعات، مراجعه به ادبیات علمی اخیر و پایگاه های داده تخصصی متمرکز بر بدخیمی های خونی توصیه می شود.

درمان جهش ها و بیماری های مرتبط با موتاسیون ژن MPL:

درمان بیماری های مرتبط با جهش های ژن MPL، به ویژه نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs) مانند ترومبوسیتمی ضروری (ET) و میلوفیبروز اولیه (PMF)، شامل یک رویکرد چند رشته ای با هدف مدیریت علائم، کاهش عوارض و رسیدگی به ناهنجاری های مولکولی زمینه ای است. در اینجا چند استراتژی کلی درمانی وجود دارد:

  • درمان کاهش سلولی: برای بیماران مبتلا به MPN ها و تعداد پلاکت ها به طور قابل توجهی افزایش یافته است، ممکن است برای کاهش خطر حوادث ترومبوتیک، درمان سلولی آغاز شود. هیدروکسی اوره یک عامل کاهش دهنده سلولی است که معمولاً مورد استفاده قرار می گیرد و داروهای دیگری مانند اینترفرون آلفا ممکن است در نظر گرفته شود.
  • مهارکننده های JAK: مهارکننده های ژانوس کیناز (JAK) مانند روکسولیتینیب برای درمان میلوفیبروز تایید شده اند. مهارکننده های JAK مسیر سیگنال دهی نامنظم JAK-STAT را هدف قرار می دهند که اغلب با جهش در MPL و سایر ژن ها در MPN ها فعال می شود.
  • آسپرین درمانی: آسپرین اغلب برای کاهش خطر حوادث ترومبوتیک در بیماران مبتلا به MPN تجویز می شود. به جلوگیری از تشکیل لخته خون کمک می کند.
  • پیوند سلول های بنیادی: پیوند سلول های بنیادی آلوژنیک ممکن است برای بیماران واجد شرایط با بیماری پیشرفته یا کسانی که به درمان های دیگر پاسخ خوبی نداده اند در نظر گرفته شود. با این حال، پیوند خطراتی دارد و معمولاً برای موارد منتخب محفوظ است.
  • مراقبت های حمایتی: مدیریت علائم و عوارض مرتبط با MPN ها بسیار مهم است. اقدامات حمایتی ممکن است شامل انتقال خون، درمان کم خونی و رسیدگی به سایر علائم خاص باشد.

توجه به این نکته مهم است که برنامه درمانی خاص به عوامل مختلفی از جمله نوع MPN، وجود جهش های خاص، سلامت کلی بیمار و عوامل خطر فردی بستگی دارد. تصمیمات درمانی باید با مشورت یک هماتولوژیست یا انکولوژیست که در زمینه اختلالات میلوپرولیفراتیو تخصص دارد گرفته شود.

سوالات متداول

ترومبوپوئیتین چیست و چه ارتباطی با ژن MPL دارد؟

ترومبوپوئیتین (TPO) یک هورمون گلیکوپروتئینی است که نقش مهمی در تنظیم تولید پلاکت ها (ترومبوپوز) ایفا می کند. این ماده عمدتاً در کبد تولید می شود و به گیرنده آن، گیرنده ترومبوپوئیتین، که توسط ژن MPL کدگذاری می شود، متصل می شود. تعامل بین ترومبوپوئیتین و گیرنده آن برای رشد، بلوغ و تکثیر مگاکاریوسیت ها در مغز استخوان ضروری است و در نهایت منجر به تولید پلاکت می شود. ژن MPL دستورالعمل هایی را برای سنتز گیرنده ترومبوپوئیتین ارائه می دهد که بر روی سطح مگاکاریوسیت ها و پلاکت ها بیان می شود.

آیا جهش ژن MPL می تواند ارثی باشد؟

در حالی که نئوپلاسم‌های میلوپرولیفراتیو (MPNs) اغلب با جهش‌های اکتسابی، از جمله جهش‌های موجود در ژن MPL مرتبط هستند، شواهد محدودی وجود دارد که نشان می‌دهد جهش‌های MPL در درصد کمی از موارد به ارث می‌رسند. اکثر جهش های MPL در MPN ها سوماتیک هستند و به طور خود به خود در سلول های بنیادی خونساز در طول زندگی فرد رخ می دهند. با این حال، در موارد نادر، جهش‌های ژرمینال در ژن MPL در موارد خانوادگی MPNs شناسایی شده است که نشان‌دهنده استعداد ارثی در زیرمجموعه‌ای از افراد است.

چه جمعیت خاصی بیشتر مستعد جهش ژن MPL هستند؟

جهش های ژن MPL می تواند در افراد با هر پیشینه قومی یا نژادی رخ دهد. با این حال، جمعیت های خاصی، به ویژه آنهایی که سابقه خانوادگی نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو دارند، ممکن است حساسیت بیشتری نسبت به جهش های ژن MPL داشته باشند. علاوه بر این، افرادی که در معرض عوامل محیطی خاص یا سموم، مانند مواد شیمیایی خاص یا تشعشعات قرار دارند، ممکن است در معرض افزایش خطر ابتلا به جهش MPL و اختلالات خونی مرتبط باشند.

آیا جهش MPL در سایر اختلالات خونی غیر از MPN ها می تواند وجود داشته باشد؟

بله، جهش های MPL نه تنها در نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs) بلکه در سایر اختلالات هماتولوژیک نیز شناسایی شده است. این جهش‌ها ممکن است در شرایطی مانند لوسمی مگاکاریوبلاستیک حاد (AML)، سندرم‌های میلودیسپلاستیک (MDS) و سایر اختلالات سلول‌های بنیادی خونساز وجود داشته باشند. طیف بیماری های مرتبط با جهش های MPL بر اهمیت درک نقش های متنوع گیرنده ترومبوپوئیتین در خون سازی و پیامدهای بالقوه آن در اختلالات مختلف خون تأکید می کند.

آیا عوامل محیطی خاصی وجود دارد که ممکن است بر جهش ژن MPL تأثیر بگذارد؟

عوامل محیطی دقیق مؤثر بر جهش ژن MPL به طور کامل مشخص نشده است. با این حال، قرار گرفتن در معرض برخی عوامل استرس زای محیطی، مانند پرتوهای یونیزه، مواد شیمیایی خاص، یا سموم، ممکن است به جهش های ژنتیکی، از جمله جهش های موجود در ژن MPL کمک کند. علاوه بر این، عواملی مانند سیگار کشیدن و مواجهه های شغلی خاص با افزایش خطر نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs)، که در آن جهش های MPL معمولا مشاهده می شود، مرتبط هستند.

جهش های MPL چگونه پاسخ مگاکاریوسیت ها را به ترومبوپویتین تغییر می دهند؟

جهش های MPL، به ویژه آنهایی که بر باقیمانده های کلیدی مانند W515 تأثیر می گذارند، منجر به فعال سازی سازنده گیرنده ترومبوپوئیتین می شود. این فعال سازی منجر به سیگنال دهی نامنظم از طریق مبدل سیگنال ژانوس کیناز (JAK) و مسیر فعال کننده رونویسی (STAT) می شود.

در نتیجه، مگاکاریوسیت ها افزایش تکثیر، بقا و تمایز را نشان می دهند که منجر به تولید بیش از حد پلاکت ها می شود. پاسخ تغییر یافته مگاکاریوسیت ها به ترومبوپوئیتین یک مکانیسم مرکزی در پاتوژنز نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs) مرتبط با جهش های MPL است

شیوع جهش های MPL در نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs) چقدر است؟

شیوع جهش های MPL در میان انواع مختلف نئوپلاسم های میلوپرولیفراتیو (MPNs) متفاوت است. ترومبوسیتمی ضروری (ET) و میلوفیبروز اولیه (PMF) دو زیرگروه اصلی MPN هستند که معمولاً با جهش های MPL مرتبط هستند. در ET، جهش های MPL تقریباً در 5 تا 10 درصد موارد یافت می شود، در حالی که در PMF، شیوع بیشتر است و بسته به جمعیت مورد مطالعه از 5 تا 10 درصد تا 10 تا 30 درصد متغیر است.

وجود جهش های MPL در پلی سیتمی ورا (PV)، زیرگروه MPN دیگر، کمتر دیده می شود. این ارقام شیوع برآوردهای کلی هستند و شیوع واقعی ممکن است بر اساس عواملی مانند موقعیت جغرافیایی و جمعیت بیماران خاص متفاوت باشد.

در سایت Medline Plus در مورد ژن MPL بیشتر بخوانید:

ژن MPL دستورالعمل هایی را برای ساخت پروتئین گیرنده ترومبوپوئیتین ارائه می دهد که باعث رشد و تقسیم (تکثیر) سلول ها می شود. این گیرنده به ویژه برای تکثیر سلول های خونی خاصی به نام مگاکاریوسیت ها که پلاکت ها، سلول های دخیل در لخته شدن خون را تولید می کنند، مهم است. تحقیقات نشان می‌دهد که گیرنده ترومبوپوئیتین ممکن است در حفظ سلول‌های بنیادی خونساز نیز نقش داشته باشد، سلول‌های بنیادی واقع در مغز استخوان که پتانسیل تبدیل شدن به گلبول‌های قرمز، گلبول‌های سفید و پلاکت‌ها را دارند.

مطالب مرتبط در متااورگانون:

آزمایش جهش کالرتیکولین (CALR) | جهش اگزون 9 ژن کالرتیکولین  | آنالیز جهش کالرتیکولین (نئوپلاسم میلوپرولیفراتیو) | Calreticulin Mutation Analysis

آزمایش جهش کالرتیکولین (CALR) | جهش اگزون 9 ژن کالرتیکولین | آنالیز جهش کالرتیکولین (نئوپلاسم میلوپرولیفراتیو) | Calreticulin Mutation Analysis

آزمایش بیوپسی و آسپیراسیون مغز استخوان | Bone marrow biopsy and aspiration

آزمایش بیوپسی و آسپیراسیون مغز استخوان | Bone marrow biopsy and aspiration

آزمایش اریتروپویتین | EPO

آزمایش اریتروپویتین | EPO

آزمایش شمارش کامل خون (CBC) | Complete Blood Count | Hemogram | هموگرام

آزمایش شمارش کامل خون (CBC) | Complete Blood Count | Hemogram | هموگرام

آزمایش اسمیر خون محیطی | peripheral blood smear

آزمایش اسمیر خون محیطی | peripheral blood smear

آزمایش های ژنتیکی برای درمان هدفمند سرطان

آزمایش های ژنتیکی برای درمان هدفمند سرطان

آزمایش (BCR-ABL1) | انکوژن bcr-abl  | کروموزوم فیلادلفیا | BCR-ABL1 Fusion

آزمایش (BCR-ABL1) | انکوژن bcr-abl | کروموزوم فیلادلفیا | BCR-ABL1 Fusion

آزمایش جهش JAK2 | ژن جانوس کیناز 2 | Janus kinase 2 gene | موتاسیون JAK2 V617F/JAK2 اگزون 12

آزمایش جهش JAK2 | ژن جانوس کیناز 2 | Janus kinase 2 gene | موتاسیون JAK2 V617F/JAK2 اگزون 12

آزمایش کاریوتایپ | آنالیز کروموزوم | سایتوژنتیک | Karyotype | chromosome analysis

آزمایش کاریوتایپ | آنالیز کروموزوم | سایتوژنتیک | Karyotype | chromosome analysis

 

در جای دیگر وب:

Patient Power: Myeloproliferative Neoplasms
MPN Research Foundation
Cancer Support Community: Myeloproliferative Neoplasms
National Cancer Institute: Myeloproliferative Neoplasms

برچسب ها:

این مقاله را به دوستان خود معرفی کنید

منابع مقاله

  • haligne R, Tonetti C, Besancenot R, Roy L, Marty C, Mossuz P, Kiladjian JJ, Socie G, Bordessoule D, Le Bousse-Kerdiles MC, Vainchenker W, Giraudier S. New mutations of MPL in primitive myelofibrosis: only the MPL W515 mutations promote a G1/S-phase transition. Leukemia. 2008 Aug;22(8):1557-66. doi: 10.1038/leu.2008.137. Epub 2008 Jun 5.
  • Ding J, Komatsu H, Iida S, Yano H, Kusumoto S, Inagaki A, Mori F, Ri M, Ito A, Wakita A, Ishida T, Nitta M, Ueda R. The Asn505 mutation of the c-MPL gene, which causes familial essential thrombocythemia, induces autonomous homodimerization of the c-Mpl protein due to strong amino acid polarity. Blood. 2009 Oct 8;114(15):3325-8. doi: 10.1182/blood-2008-04-149047. Epub 2009 May 29.
  • Germeshausen M, Ballmaier M, Welte K. MPL mutations in 23 patients suffering from congenital amegakaryocytic thrombocytopenia: the type of mutation predicts the course of the disease. Hum Mutat. 2006 Mar;27(3):296. doi: 10.1002/humu.9415.
  • Pikman Y, Lee BH, Mercher T, McDowell E, Ebert BL, Gozo M, Cuker A, Wernig G, Moore S, Galinsky I, DeAngelo DJ, Clark JJ, Lee SJ, Golub TR, Wadleigh M, Gilliland DG, Levine RL. MPLW515L is a novel somatic activating mutation in myelofibrosis with myeloid metaplasia. PLoS Med. 2006 Jul;3(7):e270. doi: 10.1371/journal.pmed.0030270.
  • Tefferi A. Novel mutations and their functional and clinical relevance in myeloproliferative neoplasms: JAK2, MPL, TET2, ASXL1, CBL, IDH and IKZF1. Leukemia. 2010 Jun;24(6):1128-38. doi: 10.1038/leu.2010.69. Epub 2010 Apr 29.

این مقاله برای شما مفید بود؟

ثبت دیدگاه

Go to Top